Af vettvangi vímuefnamála

Páll Pétursson - Forystugrein

Fíkniefnaneysla barna og unglinga er samfélagsböl sem þarf að vinna gegn með öllum tiltækum ráðum og nota í því skyni stofnanir og úrræði samfélagsins. Fíkniefnaneysla barns eða unglings er ekki síður fjölskylduböl sem fjölskyldan öll, foreldrar, forráðamenn, systkini, aðrir vandamenn og vinir standa frammi fyrir og gegnsýrir líf þeirra um lengri eða skemmri tíma. Fíkniefnaneyslan er þó fyrst og fremst böl þess ungmennis sem leiðist út í neysluna.

Stjórnvöld hafa á undanförnum árum staðið fyrir fjölmörgum aðgerðum til að stemma stigu við fíkniefnanotkun barna og ungmenna jafnframt því að fjölga meðferðarúrræðum fyrir þau ungmenni sem ánetjast hafa fíkniefnum. Samt sem áður hefur fíkniefnaneysla heldur aukist og ungmenni í vanda stödd vegna vímuefnanotkunar eru því miður ekki færri nú en þau hafa verið undanfarin ár. Svo virðist sem sölumenn dauðans eigi leik gegn sérhverri aðgerð stjórnvalda. Hugmyndaauðgi þeirra við söluna virðast engin takmörk sett.

Stjórnvöld hafa lagt sérstaka áherslu á að styrkja fjölskylduna í baráttunni við fíkniefnaneyslu barna og unglinga. Það hefur sýnt sig að fjölskyldan er besti meðferðaraðilinn ef vel er á málum haldið. Mikilvægt er því að ábyrgðin sé ekki af foreldrum og forráðmönnum tekin og þess þarf að gæta að fjölskyldan fái tækifæri til að vinna saman ásamt með fagfólki að lausn vandans. Vel upplýst og vakandi fjölskylda er einnig besta forvörnin gegn fíkniefnaneyslu ungmenna, því er nauðsynlegt að standa myndarlega að fræðslu um þessi efni til handa forráðamönnum.

Rannsóknir sýna að áhyggjur Íslendinga af vímuefnaneyslu hafa vaxið verulega á undanförnum árum og það þarf ef til vill ekki rannsóknir til að sýna að svo sé. Gróskan í starfi félaga og hópa sem lagt hafa áherslu á að vinna gegn þessum vágesti í íslensku samfélagi er slík að augljóst má vera að áhyggjur fólks eru miklar. Fyrir allt þetta fórnfúsa starf ber að þakka og að því þarf að hlúa sem kostur er. Það er staðföst trú mín að engin opinber stofnun geti komið í staðin fyrir þessa starfsemi áhugafólks og einnig er mikilvægt að hafa tiltæk margvísleg úrræði við að hjálpa illa stöddum ungmennum því ekki hentar öllum hið sama.

Vímuefnaneysla ungmenna er vandamál sem allir þurfa að láta sig varða. Ábyrgð samfélagsins er mikil, foreldrar, vinir og vandamenn þurfa ætíð að vera á varðbergi, en fyrst og fremst þurfa börnin sjálf að vera sér meðvituð um afleiðingar fíkniefnaneyslu. Andúðina á fíkniefnunum þarf að yrkja í brjósti allra barna.